دولت خشن و تمامیت خواه ولی قوی ؛ یا دولت لیبرال ولی ضیف ؟

بعظآ شنیده میشود که میگویند ؛ ایکاش حکومت وحدت ملی یک حکومت مطلقه (استبدادی یا دیکتاتوری فردی، گروهی ، و یا حزبی) می بود تا لیبرال و تا به این حد ضعیف. بهر صورت؛ در کشور های که دسترسی به تحقیقات علمی و روشمند در باره مسائل اجتماعی، اقتصادی ،و سیاسی وجود ندارد معمولآ میزان موفقیت و نحوه رضایت مردم از دولت ها ( لیبرال و یا مطلقه ) را میتوان از روی میزان رضایت مردم از نحوه و وضیعت زنده گی شان بررسی کرد. پس برای ارزیابی میزان رضایت مردم از دولت وحدت ملی به وضیعت زنده گی مردم توجه میکنیم.

اول، ۱۶ سال قبل دود کردن سگرت در منابع عمومی منع بود. امروز سه میلیون (۱۰٪ از کل جمیعت کشور) معتاد مواد مخدره اند . منابع گزارش (دولت کابل ، رسانه ها ، سازمان ملل)

دوم، ۱۶ قبل قبل از فساد مالی خبری نبود، در ۲۰۱۵ آفغانستان سومین کشور فاسد دنیا معرفی شد.منبع گزارش( دولت کابل، شفافیت بین المللی ، سازمان ملل، کشور های خیرات دهنده)

سوم، امنیت در ۸۰٪ خاک کشور تامین بود، امروز ۵٪ امنیت نیست. منبع ( رسانه ها، مشاهدات عمومی، بعضی گزارش های خارجی)

چهارم، ۱۶ سال قبل ۲۰٪ مردم زیر خط فقر زنده گی میکردند ؛ امروز ۷۰٪ مردم زیر خط فقر زند گی میکنند. منبع (گزارش های سازمان ملل)

پنجم، حاصل کشت خشخاش در سال ۲۰۰۱ میلادی دو صد تن بود، در سال ۲۰۱۵ کشت تریاک ۱۳۰۰۰ سیزده هزار تن بوده است. منبع (بخش کنترول مواد مخدره سازمان ملل)

ششم، ۱۶ سال قبل زن افغان در خانه با عزت در قید محفوظ بود، امروز بزرگترین بی عزتی به زن در موسسات تحصیلات عالی و محل کار صورت میگیرد. ۱۶ سال قبل بر زن توسط هم جنسان اش جفا صورت نمی گرفت، ولی امروز توسط هم جنسان خود هم مورد ستم قرار میگیرد. منبع (گزارش رسانه ها و جامعه مدنی از دانشگاه بلخ ، دانشگاه کابل و محلات استخدام.)

هفتم، ۱۶ سال قبل یک استبداد عمومی بود؛ امروز هر زورمند دولتی نوع استبداد خود را به اجرا میگزارد. منبع (مشاهدات ، رسانه ها، و شکایات عامه)

هشتم، شانزده سال قبل از دیگر مظاهر فساد ( مشروبات الکولی در امکان عمومی، جنده خانه ها، زنان مصاب به مواد مخدره، باج گیری های متنوع ، اختطاف، ادم ربائی، قتل های جنائی، سرقت های مسلحانه) با این ابعاد خبری نبود.

به هرصورت؛ در حالیکه عامه مردم در میان این مصائیب بالا عذاب میکشد؛ روشنفکر و نخبگان سیاسی جامعه را بیشتر از بیش دو قطبی کرده و یک طرف مدعی است که حکومت وحدت ملی مطلقه، استبدادی، و متمایل به دیکتاتوری است . بر عکس این ادعا دولت خود را مدعی به رعایت ارزش های دموکراسی دانسته و آنچه را در عمل پیاده میکند در راستای منافع ملی و مندرج در قانون اساسی میداند. درینجا ادعای هر دو قطب را زیر زیره بین اصول و قواعد مروج در علوم سیاسی به بررسی میگیریم:

قطب مدعی مستبد خواندن حکومت کابل مشخصات حکومت های مطلقه (استبدادی و دکتاتوری ) را که قرار ذیل است، در محاسبات و اتهامات خود در نظر نگرفته اند.

اول ؛ حکومت های مطلقه تلاش های منظم و سیتماتیک برای ارعاب رسانه ها (جریان اصلی و شبکه های اجتماعی) را بکار می بندند که حکومت کابل نه استعداد انرا دارد و نه توان را.

دوم؛ حکومت های مطلقه در عین زمان با ارعاب رسانه های عمومی ، دست به تاسیس و حمایت رسانه های خاص با استفاده از منابع دولتی می پردازد. مثلآ در ترکیه، روسیه، پاکستان، چین، و تا حدی در امریکای زیر اداره دونالد ترامپ . ولی دولت کابل به دلایل مختلف استعداد و توانائی آنرا ندارد.

سوم؛ سیاسی سازی نهاد ها و خدمات مدنی، ارتش، گارد ملی، یا سازمان های امنیتی داخلی از ویژه گی های مهم رژیم های مطلقه است که دولت کابل بر هیچ کدام ازین نهاد کنترول و نظارت سیستماتیک ندارد؛ چون منبع تمویل کننده این نهاد ها نه دولت کابل ، بلکه حامیان بین المللی اش هستند.

چهارم؛ حکومت های مطلقه با استفاده از “نظارت دولتی” علیه مخالفان سیاسی داخلی استفاد میکند. ولی در وضیعت کنونی حکومت آفغانستان از دو جبهه (جبهه مخالفان مسلح و جبهه رقبای درون حاکمیت ) زیر فشار قرار دارد که نه تنها بر آنها نظارت کرده نمی تواند؛ بلکه حکومت خودش با تهدید جدی از طرف انها روبرو است.

پنجم؛ حکومت های مطلقه با استفاده از قدرت دولت برای شرکای خود پاداش و برای رقبای خود مجازات میدهند. دولت کابل رقبایش به مراتب بیشتر از شرکایش است؛ پس اجرای مکافات و مجازات بی موازنه( نظر به تورم مخالفان و کسر شرکا) دولت را در امر مطلق گرائی کمک کرده نمی تواند.

ششم؛ تهدید قوه قضائیه یکی از ویژه گی های حکومت های مطلقه میباشد. نمونه های آن در مطلق گرائی نظامی در پاکستان و یا حتی در دولت های لیرال : امریکای زیر اداره دونالد ترامپ با عزل و نصب مخالفین و موافقین خود در سیستم قضائی شهره عام شده که دولت کابل کمتر وفا دارانی در قوه قضائیه دارد که سیستم را به نفع حاکمیت بچرخاند.

هفتم؛ اجرای قانون بطور یک جانبه بالای مخالفین و معافیت بالای موافقین. در باب اجرای قانون در آفغانستان در مقابل هر زورمندی (مخالف و موافق حاکمیت) مساویآ دولت ضیف است. دولت کابل استعداد و عملآ توانائی آعمال قوا بالای هیچ مخالف مسلح و شرکای خود را ندارد.

هشتم؛ یکی از ویژه گی های حکومت مطلقه جعل سیستم است. حکومت کابل با شرکای خود که مساویآ با دولت فاسد اند، در جعل سیستم همراه و همکار اند. هر کدام از رقبای حکومت برای امتیاز طلبی آماده پذیرفتن هر نوع جعل سیستم بودند و هستند. و جعل سیستم در انحصار دولت کابل قرار ندارد و قدرت های محلی براحتی در جعل سیستم دولتی فعال اند.

نهم؛ حکومت های مطلقه در ایجاد فضای رعب و ترس سیاسی مهارت های فراوان دارند. بطور مثال؛ ایجاد فضای که گویا کسی در تاریکی ما و منافع ملی ما را تهدید میکند. چنانکه دونالد ترامپ در مورد تهدید ارزش های غرب توسط مسلمان ها در هر فرصت بشکل اغراق آمیز از آن برای ایجاد رعب و ترس در میان مردم استفاده میکند. دولت کابل کلآ فاقد چنین برنامه است.

دهم، حقیر شمردن مخالفین با برخورد ها، توضیحات ، و تشریحات غیر متعارف از خصوصیات حکومت های مطلقه است ؛ آما بر عکس دولت کابل ؛ رقبای درون حکومت بیشتر ازین شیوه در تحقیر سران دولت با بر چسب نام ها ، اهانت ها ، و رکیک گفتن استفاده میکنند .

بهرصورت؛ از سنگ چیدن بر قبر رقبای حکومت که بگزریم حکومت وحدت ملی هم آنچه در چانته دارد ، دلگرم کننده نیست.

هر جامعه برای بقای خود به نظام سیاسی ضرورت دارد. این نظام میتواند لیبرال ، سوسیال، ناسیونال ، دین گرا، و یا هم مخلوطی از اجزای نفیس هر کدام ازین نظام ها باشد. ولی طوریکه بنظر میرسد نظام موجود در افغانستان عملآ در ذیل هیچکدام ازین مکاتب سیاسی و یا مخلوطی از مجموع این ایدیالوژی ها تعریف شده نمی تواند. در قانون اساسی از آفغانستان بنام “جمهوری اسلامی افغانستان ” یاد شده ، و حکومت اش وحدت ملی نام گرفته ؛ ولی در عمل نه ارزش های جمهوری را ، نه ارزش های اسلامی ، و نه هم قناعت اقوام را توانسته رعایت کند. در عین حال شرکای دولت ، نخبگان سیاسی ، روشنفکر، رسانه ها، جامعه مدنی با تمام زور دو چوبه بر طبل دموکراسی و ارزش های دموکراتیک میکوبند؛ هر روز جنبشی، شورائی، اپوزوسیونی ، ائتلافی سیمارق وار سر میزند ، بدون آنکه تعریفی از نظام سیاسی داشته باشند، تاکید بر حفظ نظام و دموکراسی دارند. غافل ازینکه دموکراسی “وسیله” است و نظام “هدف” است . در حالیکه کشور های جهان از دموکراسی بعنوان ابزار برای رسیدن به هدف استفاده میکنند؛ ولی نخبگان سیاسی آفغان بر عکس همه دنیا وسیله را بجای هدف (دموکراسی را به جای نظام )هدف انتخاب کرده اند.

در باب دموکراسی بعنوان “وسیله” روزی رجب طیب اردوغان رئیس جمهور ترکیه گفت “دموکراسی برای من به مثابه بس شهری است؛ هر وقت به ایستگاه مطلوب رسیدم از آن پیاده میشوم” نخست وزیر اسرائیل نتنیاهو هم گفته است “دموکراسی از صندوق های آرای مردم بیرون نمی شود”. به همین ترتیب دونالد ترامپ ، پوتین، شی جینگ هم از دموکراسی بعنوان “ابزار و وسیله” برای رسیدن به “هدف” تعبیر و تفسیر خود را دارند. ولی نخبگان سیاسی، روشنفکر، رسانه ها، جامعه مدنی افغان بعد از ۱۶ سال هنوز نمی دانند که بوسیله دموکراسی و ارزش های دموکراتیک به کدام هدف (لیبرال، سوسیال، ناسیونال) برسند و یا اینکه میخواهند به(تجزیه، جدائی، تقسیم، ملوک الطوایفی، منازعه قومی، انارشی) کشور برسند.

آنچه از دل این وضیعت کشور میتوان بیرون آورد اینست که هر دو قطب (دولت و منتقدین اش) در یک سر درگمی سیاسی بیشتر به شکل احساساتی با ارزش های دموکراتیک سر و کار داشته و بضم خود این ارزش ها را به شیوه های غیر علمی و غیر معیاری تعبیر و تفسیر میکند. علت این سر درگمی را میتوان در عدم حضور احزاب سیاسی (ملی، فراگیر، و محبوب ) در کشور بوضوح مشاهده کرد. احزاب سیاسی موجود در کشور در گیرو افراد، خانواده ها، و گروهک ها نمی توانند از محدوده کابل بیرون و خواست های بیشتر از یک سهم ناچیز در حاکمیت را برای حامیان خود مطرح کنند. روشنفکر پریشان ، سرگردان، و دلهره کشور هم که زمانی شوروی وقت و امریکا برایش حزب میساخت؛ دیگر استعداد ، توانائی ، و همت آنرا ندارد تا به تاسیس احزاب ملی و دموکراتیک اقدام کند . و نا امیدانه بدور احزاب غیر ملی، نخبگان فاسد، و خارجی های اعانه دهنده به امید صله ای از طرف نظام صف کشیده در وصف ارزش های دموکراتیک مداحی میکند. پس برای تخفیف الام و مصائیب مردم ، بیشتر از هر وقت دیگر ضرورت است تا آهنگ دموکراسی را با رسم، عرف، سنت ها ، و عنعات مردم همآهنگ نمائیم. در غیر آن به گفته عوام “راهی که دولت منتقدین اش طی میکنند به ترکستان منتهی خواهد شد”

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s